
Historia miasta
Starogard czyta się warstwami.
Nie zaczynamy od listy dat. Zaczynamy od miejsc, które nadal noszą ich ślady.
Opowieść
Najpierw rzeka. Potem gród, mury, kolej i fabryki.
Historia Starogardu nie mieści się w jednym zabytku. Zaczyna się przed pierwszą pisaną wzmianką, prowadzi przez Joannitów i Krzyżaków, czasy sejmików pomorskich, pruski przemysł, powrót do Polski, wojenną tragedię i współczesne rewitalizacje.
Najlepiej poznawać ją w terenie: na Rynku, przy basztach, nad Wierzycą, w dawnych młynach, na dworcu i w miejscach związanych z ludźmi, którzy rozsławili miasto.
Historia zapisana w źródłach
Dziewięć rozdziałów jednego miasta.
Okolice Wierzycy były zasiedlane na długo przed pierwszym dokumentem. Rzeka i szlaki sprzyjały osadnictwu.
Starigrod w dokumencie
Pisana wzmianka otwiera źródłową historię miejscowości związanej z Joannitami.
Miasto za murami
Krzyżacka lokacja porządkuje Rynek, ulice i obwarowania. W 1348 roku Starogard otrzymuje prawa miejskie.
Miasto polityki i sejmików
Starogard staje się miejscem sądów i spotkań szlachty, ale doświadcza również wojen, pożarów i epidemii.
Ogień zmienia centrum
Wielki pożar niszczy dużą część zabudowy. Późniejsze odbudowy nadają Rynkowi nowy wygląd.
Miasto zaczyna produkować na większą skalę
Kolej, młyny, destylarnia i nowe zakłady zmieniają gospodarkę oraz przestrzeń Starogardu.
Powrót do Polski
Miasto wchodzi w okres międzywojenny z polskimi instytucjami, wojskiem i silną obecnością garnizonu.
Okupacja i zbrodnia
Niemiecki terror dotyka mieszkańców miasta i regionu. Las Szpęgawski staje się jednym z najważniejszych miejsc pamięci na Pomorzu.
Miasto odzyskuje przestrzenie
Rewitalizacje Rynku, parku, dworca i kolejnych obiektów sprawiają, że historia ponownie staje się częścią codziennego życia.
Odzyskiwanie miasta
Rewitalizacje Rynku, dworca, Alei Wojska Polskiego i Parku Miejskiego ponownie połączyły historię z codziennym życiem. W 2026 roku otwarto Centrum Deyny.
Czytaj dalej
Historia ma swoje
adresy.
Średniowiecze i miastoRynek, ratusz i mury
Wiek przemysłuWiechertowie i młyny
Nowa epokaKolej zmienia miasto
Biografie